# Gdy WZON zwleka: ponaglenie i skarga na bezczynność

Czekanie na komisję miesiącami to najczęstsza skarga na WZON. Prawo daje narzędzia, by to przyspieszyć – i choć nie zawsze działają szybko, zostawiają ślad, który może się przydać.


## Jakie są terminy {#terminy}

Wnioski o wydanie decyzji, o ponowne rozpatrzenie i o nową decyzję WZON rozpatruje **w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od dnia wpływu** (art. 6b⁴ ust. 5 ustawy o rehabilitacji). Gdy terminu nie dotrzyma, ma obowiązek zawiadomić Cię o przyczynach, wskazać nowy termin i pouczyć o prawie do ponaglenia (art. 36 § 1 KPA).

## Skala problemu {#skala}

- NIK (kontrola w Wielkopolsce, 13.08.2025): do końca 2024 r. tylko 25,7% wniosków zakończyło się decyzją; na początku 2025 r. 23,7 tys. spraw czekało, ponad 69% po terminie.
- RPO (6.06.2024) opisał wnioskodawczynię, której termin oceny wyznaczono na koniec sierpnia, a zmarła w kwietniu.
- Prawo.pl (4.11.2025) przytaczało relacje o 13 miesiącach oczekiwania na Śląsku.
- Historia nastoletniej Hani Barczak, która zmarła przed komisją, skłoniła ministerstwo do zapowiedzi zmian (Business Insider, 6.08.2026).

Dane o czasie oczekiwania: [statystyki](https://bezzbywania.pl/statystyki/czas-oczekiwania/).

## Ponaglenie (art. 37 KPA) {#ponaglenie}

Ponaglenie możesz złożyć, gdy sprawa nie została załatwiona w terminie (**bezczynność**) albo postępowanie trwa dłużej niż to niezbędne (**przewlekłość**). Ponaglenie:

- musi zawierać **uzasadnienie** (art. 37 § 2) – wystarczy opis: data wniosku, upływ terminu, sytuacja zdrowotna, skutki zwłoki;
- wnosi się do **organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego** postępowanie, a gdy organu wyższego stopnia nie ma – do organu prowadzącego (art. 37 § 3). Zaadresuj je „za pośrednictwem WZON w …” – zespół ma 7 dni na przekazanie go dalej ze swoim stanowiskiem (art. 37 § 4);
- złożone **przed** upływem terminu zostanie pozostawione bez rozpoznania (art. 37 § 3a).

W uzasadnieniu napisz konkretnie o stanie zdrowia: wiek, choroba terminalna, postępujące otępienie, koszty opieki. Szablon: [wzór ponaglenia](https://bezzbywania.pl/wzory/ponaglenie/).

## Skarga na bezczynność do WSA {#skarga}

Po wniesieniu ponaglenia możesz złożyć skargę na bezczynność lub przewlekłość do wojewódzkiego sądu administracyjnego – za pośrednictwem WZON. Sąd może zobowiązać organ do wydania decyzji, stwierdzić rażące naruszenie prawa, wymierzyć grzywnę i przyznać sumę pieniężną.

**Przykład:** WSA w Łodzi (II SAB/Łd 150/24, 28.01.2025) stwierdził bezczynność WZON w Łodzi w sprawie poziomu potrzeby wsparcia z **rażącym naruszeniem prawa**, wymierzył organowi grzywnę 3 000 zł i przyznał skarżącej 1 500 zł oraz zwrot kosztów.

Skarga do WSA jest płatna (wpis), ale można wnioskować o zwolnienie z kosztów i pełnomocnika z urzędu (prawo pomocy). Szczegóły sprawdź w [punkcie bezpłatnej pomocy prawnej](https://bezzbywania.pl/kontakty/pomoc-prawna/).

## Droga przez sąd pracy {#sad-pracy}

Art. 477⁹ § 4 KPC przewiduje, że jeśli wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności nie wydał decyzji lub orzeczenia w terminie dwóch miesięcy od zgłoszenia żądania, odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych można wnieść w każdym czasie po upływie tego terminu. Nie znaleźliśmy opublikowanych wyroków, w których tę drogę zastosowano w sprawach o poziom potrzeby wsparcia – skonsultuj ją z prawnikiem.

## Co jeszcze możesz zrobić {#inne}

- **Pamiętaj o terminie na ZUS po decyzji.** Zwłoka WZON nie przepada w całości: jeśli w ciągu 3 miesięcy od wydania decyzji WZON złożysz wniosek do ZUS, świadczenie przysługuje od miesiąca, w którym złożono wniosek do WZON (art. 26 ust. 2 ustawy o świadczeniu wspierającym). Szczegóły: [wyrównanie od kiedy](https://bezzbywania.pl/artykuly/wniosek-do-zus-wyrownanie-od-kiedy/).
- **Skarga do wojewody** (WZON działa w urzędzie wojewódzkim) i do Pełnomocnika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych, który nadzoruje ustalanie poziomu potrzeby wsparcia.
- **Wniosek do RPO** – Rzecznik zajmował się przewlekłością w WZON.

## Źródła {#zrodla}

- [Ustawa o świadczeniu wspierającym (t.j. Dz.U. 2026 poz. 873), art. 9, 26](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000873)
- [Ustawa o rehabilitacji (t.j. Dz.U. 2026 poz. 884), art. 6b⁴ ust. 5](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000884)
- [Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1691), art. 35–37](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250001691)
- [Kodeks postępowania cywilnego, art. 477⁹ (arslege.pl)](https://arslege.pl/odwolania-od-decyzji-organow-rentowych-lub-orzeczen-wojewodzkich-zespolow-do-spraw-orzekania-o-niepelnosprawnosci/k14/a9494/)
- [NIK – orzekanie i ustalanie poziomu wsparcia w Wielkopolsce](https://www.nik.gov.pl/aktualnosci/orzekanie-i-ustalanie-poziomu-wsparcia-dla-osob-z-niepelnosprawnosciami-w-wielkopolsce-wiecej-trudnosci-niz-realnej-pomocy.html)
- [RPO do Pełnomocnika, 6.06.2024 r. (PDF)](https://bip.brpo.gov.pl/sites/default/files/2024-06/Do_pelnomocnika_ozn_orzekanie_swiadczenie_wspierajace_6.06_2024.pdf)
- [Wyrok WSA w Łodzi, II SAB/Łd 150/24 (Inforlex)](https://www.inforlex.pl/dok/tresc,FOB0000000000006872704,Wyrok-WSA-w-Lodzi-z-dnia-28-stycznia-2025-r-sygn-II-SAB-Ld-150-24.html)
- [Prawo.pl – nad jakimi zmianami będzie pracować MRPiPS](https://www.prawo.pl/kadry/swiadczenie-wspierajace-nad-jakimi-zmianami-bedzie-pracowalomrpips,535571.html)
- [Business Insider – historia Hani Barczak](https://businessinsider.com.pl/prawo/historia-hani-barczak-poruszyla-polske-ministra-zapowiada-zmiany-w-ustawie/hyj26pm)

---
Źródło: https://bezzbywania.pl/artykuly/bezczynnosc-i-przewleklosc-wzon/ (Bez Zbywania, aktualizacja 27.10.2026). To nie jest porada prawna.