# Pełnomocnik i bezpłatna pomoc prawna w sprawie o punkty WZON

Nie musisz walczyć sam. Członek rodziny może prowadzić sprawę jako pełnomocnik, punkty nieodpłatnej pomocy prawnej udzielają porad bez opłat, a w sądzie można prosić o adwokata lub radcę z urzędu.


## Pełnomocnik przed WZON {#wzon}

Strona może działać przez pełnomocnika (art. 32 KPA). Pełnomocnikiem może być **każda osoba fizyczna z pełną zdolnością do czynności prawnych** (art. 33 § 1 KPA) – córka, syn, wnuczka, sąsiad. Pełnomocnictwo udziela się **na piśmie** lub do protokołu (art. 33 § 2).

Pełnomocnictwo może wyglądać tak:

:::box
„Ja, [imię i nazwisko, PESEL, adres], udzielam pełnomocnictwa [imię i nazwisko, PESEL, adres] do reprezentowania mnie we wszystkich sprawach przed Wojewódzkim Zespołem do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w … dotyczących ustalenia poziomu potrzeby wsparcia, w tym do składania wniosków, wniosków o ponowne rozpatrzenie, przeglądania akt i odbioru korespondencji. [data, podpis]”
:::

Złożenie pełnomocnictwa kosztuje 17 zł opłaty skarbowej, ale pełnomocnictwo udzielone **małżonkowi, wstępnemu (np. rodzicowi), zstępnemu (np. dziecku, wnukowi) lub rodzeństwu** jest z tej opłaty zwolnione.

**Gdy osoba nie może świadomie udzielić pełnomocnictwa** (np. zaawansowana demencja), pełnomocnictwo jest problematyczne. Wtedy w grę wchodzi przedstawiciel ustawowy (opiekun prawny po ubezwłasnowolnieniu) albo kurator. Zanim podejmiesz tak poważny krok, skonsultuj go w punkcie pomocy prawnej. Uwaga: wniosek do WZON może za zgodą osoby złożyć też np. ośrodek pomocy społecznej (art. 6b³ ust. 1 w zw. z art. 6b ust. 1 i 2 ustawy o rehabilitacji).

## Pełnomocnik w sądzie {#sad}

W sądzie pełnomocnikiem może być adwokat, radca prawny, a także m.in. **rodzice, małżonek, rodzeństwo, zstępni** (dzieci, wnuki) strony i osoby w stosunku przysposobienia (art. 87 § 1 KPC). Dołącza się pełnomocnictwo.

## Adwokat lub radca z urzędu {#z-urzedu}

Odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych jest wolne od kosztów sądowych, ale pełnomocnik z wyboru kosztuje. Możesz złożyć do sądu wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego **z urzędu**. Ministerstwo Sprawiedliwości publikuje urzędową informację o przesłankach i sposobie ustanowienia pełnomocnika z urzędu (wzór oznaczony **6/K/UP/CiG**) – znajdziesz ją na stronie [Wzory wniosków i oświadczeń MS](https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/wzory-wnioskow-i-oswiadczen) i w biurach obsługi interesantów sądów. Do wniosku zwykle dołącza się oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach na urzędowym formularzu.

Przykład: w sprawie SR Szczecin-Centrum (IX U 381/25) odwołującą się reprezentował pełnomocnik z urzędu.

Szablon pisma i wskazówki: [pełnomocnik z urzędu](https://bezzbywania.pl/wzory/pelnomocnik-z-urzedu/).

## Nieodpłatna pomoc prawna {#npp}

System Nieodpłatnej Pomocy działa w prawie 1500 punktach w całej Polsce. Porada jest bezpłatna dla osoby, która złoży oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść kosztów odpłatnej pomocy prawnej.

**Od 1 stycznia 2026 r.** każda uprawniona osoba może wybrać poradę **zdalną** (telefon, internet) zamiast wizyty w punkcie, a oświadczenie przy poradzie zdalnej składa ustnie. Można skorzystać z dowolnego punktu, niezależnie od miejsca zamieszkania. Osoby ze znaczną niepełnosprawnością ruchową i osoby z trudnościami w komunikowaniu się nadal mogą korzystać z porad poza punktem, także w miejscu zamieszkania.

W punkcie pomogą:

- ocenić, czy warto składać wniosek o ponowne rozpatrzenie, odwołanie czy nowy wniosek,
- napisać pismo lub je sprawdzić,
- przygotować wniosek o pełnomocnika z urzędu.

Jak znaleźć punkt: [kontakty – pomoc prawna](https://bezzbywania.pl/kontakty/pomoc-prawna/).

## Inne źródła pomocy {#inne}

- **Ośrodek pomocy społecznej** (MOPS/GOPS) – pracownik socjalny może pomóc w wypełnieniu wniosku i zaświadczyć o sytuacji; za zgodą osoby może złożyć wniosek do WZON.
- **Rzecznik Praw Obywatelskich** – nie prowadzi indywidualnych spraw sądowych za strony, ale zajmuje się problemami systemowymi (np. wytycznymi i przewlekłością w WZON).
- **Organizacje pozarządowe** – część prowadzi poradnictwo dla osób z niepełnosprawnościami. Lista: [kontakty](https://bezzbywania.pl/kontakty/).

## Na co uważać {#uwaga}

Jeśli ktoś oferuje „gwarantowane” podwyższenie punktów za opłatą – zachowaj ostrożność. Nikt nie może zagwarantować wyniku oceny WZON ani wyroku. Pobierz bezpłatne [wzory pism](https://bezzbywania.pl/wzory/) i skorzystaj z bezpłatnej porady.

## Źródła {#zrodla}

- [Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1691), art. 32–33](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250001691)
- [Ustawa o rehabilitacji (t.j. Dz.U. 2026 poz. 884), art. 6b, 6b³](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000884)
- [Ministerstwo Sprawiedliwości – wzory wniosków i oświadczeń](https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/wzory-wnioskow-i-oswiadczen)
- [Porady zdalne w Systemie Nieodpłatnej Pomocy (gov.pl)](https://www.gov.pl/web/nieodplatna-pomoc/porady-zdalne-w-systemie-nieodplatnej-pomocy-dla-wszystkich-beneficjentow)
- [Opłata za pełnomocnictwo (gov.pl)](https://www.gov.pl/web/krajowy-rejestr-karny/oplata-za-pelnomocnictwo)
- [Wyrok SR Szczecin-Centrum, IX U 381/25 (SAOS)](https://www.saos.org.pl/judgments/content/550001.html)

---
Źródło: https://bezzbywania.pl/artykuly/pelnomocnik-i-pomoc-prawna/ (Bez Zbywania, aktualizacja 27.10.2026). To nie jest porada prawna.