# Seniorzy 75+: „limit” w 9 czynnościach i dlaczego nie jest prawem

Jeśli w decyzji osoby po 75. roku życia widzisz serię wartości 2,700 w czynnościach 3, 5, 9, 11, 20, 25, 26, 28 i 31 – to najpewniej skutek wytycznych, a nie rzetelnej oceny. Sąd okręgowy w Radomiu uznał, że takie ograniczenie nie ma podstawy w ustawie.


## Co dokładnie mówią wytyczne {#tresc}

Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych 11 grudnia 2024 r. przekazał przewodniczącym wojewódzkich zespołów wytyczne dla specjalistów. Dla osób powyżej 75. roku życia, „wymagających wsparcia z racji swojego wieku”, w dziewięciu czynnościach wytyczne dopuszczają ustalenie **maksymalnie wsparcia częściowego** i **maksymalnie częstotliwości „często”**:

| Nr | Czynność |
|---|---|
| 3 | Poruszanie się w nieznanym środowisku |
| 5 | Przemieszczanie się środkami transportu |
| 9 | Opanowanie nowej umiejętności praktycznej |
| 11 | Korzystanie z urządzeń i technologii informacyjno-komunikacyjnych |
| 20 | Realizowanie wyborów i decyzji |
| 25 | Tworzenie bliskich relacji |
| 26 | Kupowanie artykułów codziennej potrzeby |
| 28 | Dbanie o dom, ubrania i obuwie |
| 31 | Załatwianie spraw urzędowych |

Uzasadnienie (w skrócie): po 75. roku życia sprawność naturalnie spada, a poziom potrzeby wsparcia ma odzwierciedlać skutki niepełnosprawności, a nie wieku.

## Ile to kosztuje {#ile}

4 × 0,90 × 0,75 = **2,700 punktu** zamiast maksymalnie 4,000. W dziewięciu czynnościach różnica może sięgnąć 11,7 punktu – choć nie zawsze w pełni, bo do wyniku wchodzi tylko [25 najwyższych pozycji](https://bezzbywania.pl/artykuly/top-25-na-czym-sie-skupic/). Przy wynikach w okolicach progów (70, 75, 80, 85, 90, 95) to często różnica między przedziałami kwotowymi albo między świadczeniem a jego brakiem.

Według MRPiPS do 16 lutego 2026 r. wydano **306 841** decyzji dla osób po 75. roku życia na 674 757 wszystkich – to niemal połowa.

## Dlaczego to można podważać {#argumenty}

1. **Wytyczne nie są prawem.** Ministerstwo w odpowiedzi na interpelację nr 18236 (4.08.2026) przyznało, że materiały Biura Pełnomocnika nie stanowiły źródeł prawa powszechnie obowiązującego i nie mogły być samodzielną podstawą decyzji. RPO w wystąpieniu z 19.11.2025 r. wskazał, że wytyczne wprowadzają dla osób 75+ odmienne zasady bez podstawy prawnej.
2. **Sąd tak orzekł.** Sąd Okręgowy w Radomiu (VI Ua 6/26, 20.08.2026) oddalił apelację WZON w sprawie 88-latki (WZON: 81 pkt, sąd rejonowy: 90 pkt). Sąd uznał m.in., że wiek jest kontekstem oceny funkcjonalnej, a nie podstawą do tworzenia odrębnej skali punktowej, a wytyczne nie mogą wprowadzać ograniczeń wpływających na liczbę punktów.
3. **Nawet same wytyczne dotyczą wsparcia „z racji wieku”.** Otępienie, choroba Parkinsona, udar, niewidzenie – to niepełnosprawność, nie wiek. Ministerstwo w odpowiedzi na zapytanie 2986 napisało, że poziom potrzeby wsparcia odnosi się do niepełnosprawności, a nie do wsparcia uzasadnionego wiekiem – to argument w obie strony: jeśli przyczyną jest choroba, ograniczenie nie ma zastosowania.
4. **Ministerstwo zaprzecza istnieniu automatycznych limitów.** Pełnomocniczka M. Nowak w rozmowie z Niepelnosprawni.pl (21.01.2026) mówiła, że wytyczne nie działają automatycznie i wiek nie decyduje o wyniku. Jeśli decyzja wygląda jak zastosowany automat – powołaj się na to.

## Jak to wygląda w praktyce {#praktyka}

- Infor.pl (8.06.2026) opisał relację córki 90-latki z chorobą Alzheimera: według decyzji matka radzi sobie w nieznanym środowisku lepiej niż w znanym; rodzina usłyszała, że to wynik odgórnego ograniczenia.
- Prawo.pl (4.11.2025) przytoczyło relację o osobie obłożnie chorej, bez kontaktu, z bezwładem czterech kończyn, która w tych 9 czynnościach miała ograniczoną punktację. Anonimowi pracownicy WZON potwierdzali redakcji, że wytyczne wskazują pozycje z ograniczoną punktacją.

## Jak napisać zarzut {#zarzut}

W [wniosku o ponowne rozpatrzenie](https://bezzbywania.pl/artykuly/jak-napisac-wniosek-o-ponowne-rozpatrzenie/) lub [odwołaniu do sądu](https://bezzbywania.pl/artykuly/odwolanie-do-sadu-od-decyzji-wzon/):

:::box
„Zarzucam naruszenie § 11 ust. 5 i ust. 9 rozporządzenia w sprawie ustalania poziomu potrzeby wsparcia przez ustalenie w czynnościach 3, 5, 9, 11, 20, 25, 26, 28 i 31 jednolitej wartości 2,700 pkt, niewynikającej z oceny funkcjonowania, lecz z wytycznych niebędących źródłem prawa. Potrzeba wsparcia wynika z [choroba], a nie z wieku. W czynności 3 wymagane jest [rodzaj] wsparcie [częstotliwość], ponieważ [konkretny opis]…”
:::

Opisz każdą z dziewięciu czynności osobno – sam zarzut ogólny nie wystarczy. Pokaż, dlaczego wsparcie jest **pełne** (np. osoba z demencją nie wychodzi sama nigdy) albo częstotliwość **zawsze**.

## Ile da się odzyskać {#kalkulator}

W [kalkulatorze](https://bezzbywania.pl/kalkulator/) zaznacz realne wsparcie w tych 9 czynnościach – narzędzie pokazuje, czy w Twojej decyzji wykryto wzór 2,700 i o ile zmienia się wynik po uwzględnieniu 25 najwyższych pozycji.

## Źródła {#zrodla}

- [Wytyczne Pełnomocnika z 11.12.2024 r.](https://www.gov.pl/attachment/ca95b4e9-1a2f-48ee-8c65-5fef752f83f7)
- [Wyrok SO w Radomiu, VI Ua 6/26 (SAOS)](https://www.saos.org.pl/judgments/content/552013.html)
- [Odpowiedź MRPiPS na interpelację nr 14985 (PDF)](https://api.sejm.gov.pl/sejm/term10/interpellations/attachment/ATTDSAJT9/i14985-o1.pdf)
- [Odpowiedź MRPiPS na interpelację nr 18236 (PDF)](https://api.sejm.gov.pl/sejm/term10/interpellations/attachment/ATTDWNFBL/i18236-o1.pdf)
- [Odpowiedź MRPiPS na zapytanie nr 2986 (PDF)](https://api.sejm.gov.pl/sejm/term10/interpellations/attachment/ATTDQLKKF/z02986-o1.pdf)
- [RPO do Pełnomocnika, 19.11.2025 r. (PDF)](https://bip.brpo.gov.pl/sites/default/files/2025-11/Do_Pelnomocnika_ozn_ustalanie_poziomu_wsparcia_19_11_2025.pdf)
- [Niepelnosprawni.pl – czy są jakieś specjalne wytyczne](https://niepelnosprawni.pl/informacje/swiadczenie-wspierajace-czy-sa-jakies-specjalne-wytyczne)
- [Infor.pl – sąd: niepełnosprawni wygrywają z WZON](https://www.infor.pl/prawo/pomoc-spoleczna/niepelnosprawni/7601873,sad-niepelnosprawni-wygrywaja-z-wzon-sprawy-o-zmniejsza-punktow-swiadczenie-wspierajace.html)
- [Prawo.pl – nad jakimi zmianami będzie pracować MRPiPS](https://www.prawo.pl/kadry/swiadczenie-wspierajace-nad-jakimi-zmianami-bedzie-pracowalomrpips,535571.html)
- [dopytajprawnika.pl – czy seniorzy tracą 11,7 punktu](https://dopytajprawnika.pl/blog/swiadczenie-wspierajace-po-75-roku-zycia-czy-seniorzy-traca-117-punktu-przez-wyt)

---
Źródło: https://bezzbywania.pl/artykuly/seniorzy-75-plus-wytyczne/ (Bez Zbywania, aktualizacja 27.10.2026). To nie jest porada prawna.
