Po decyzji: odwołania · Opublikowano: 27.10.2026

Pełnomocnik i bezpłatna pomoc prawna w sprawie o punkty WZON

Opracowanie: Bez Zbywania · Źródła i podstawy

Nie musisz walczyć sam. Członek rodziny może prowadzić sprawę jako pełnomocnik, punkty nieodpłatnej pomocy prawnej udzielają porad bez opłat, a w sądzie można prosić o adwokata lub radcę z urzędu.

Pełnomocnik przed WZON

Strona może działać przez pełnomocnika (art. 32 KPA). Pełnomocnikiem może być każda osoba fizyczna z pełną zdolnością do czynności prawnych (art. 33 § 1 KPA) – córka, syn, wnuczka, sąsiad. Pełnomocnictwo udziela się na piśmie lub do protokołu (art. 33 § 2).

Pełnomocnictwo może wyglądać tak:

Gdy osoba nie może świadomie udzielić pełnomocnictwa (np. zaawansowana demencja), pełnomocnictwo jest problematyczne. Wtedy w grę wchodzi przedstawiciel ustawowy (opiekun prawny po ubezwłasnowolnieniu) albo kurator. Zanim podejmiesz tak poważny krok, skonsultuj go w punkcie pomocy prawnej. Uwaga: wniosek do WZON może za zgodą osoby złożyć też np. ośrodek pomocy społecznej (art. 6b³ ust. 1 w zw. z art. 6b ust. 1 i 2 ustawy o rehabilitacji).

Pełnomocnik w sądzie

W sądzie pełnomocnikiem może być adwokat, radca prawny, a także m.in. rodzice, małżonek, rodzeństwo, zstępni (dzieci, wnuki) strony i osoby w stosunku przysposobienia (art. 87 § 1 KPC). Dołącza się pełnomocnictwo.

Adwokat lub radca z urzędu

Odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych jest wolne od kosztów sądowych, ale pełnomocnik z wyboru kosztuje. Możesz złożyć do sądu wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Ministerstwo Sprawiedliwości publikuje urzędową informację o przesłankach i sposobie ustanowienia pełnomocnika z urzędu (wzór oznaczony 6/K/UP/CiG) – znajdziesz ją na stronie Wzory wniosków i oświadczeń MS i w biurach obsługi interesantów sądów. Do wniosku zwykle dołącza się oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach na urzędowym formularzu.

Przykład: w sprawie SR Szczecin-Centrum (IX U 381/25) odwołującą się reprezentował pełnomocnik z urzędu.

Szablon pisma i wskazówki: pełnomocnik z urzędu.

Nieodpłatna pomoc prawna

System Nieodpłatnej Pomocy działa w prawie 1500 punktach w całej Polsce. Porada jest bezpłatna dla osoby, która złoży oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść kosztów odpłatnej pomocy prawnej.

Od 1 stycznia 2026 r. każda uprawniona osoba może wybrać poradę zdalną (telefon, internet) zamiast wizyty w punkcie, a oświadczenie przy poradzie zdalnej składa ustnie. Można skorzystać z dowolnego punktu, niezależnie od miejsca zamieszkania. Osoby ze znaczną niepełnosprawnością ruchową i osoby z trudnościami w komunikowaniu się nadal mogą korzystać z porad poza punktem, także w miejscu zamieszkania.

W punkcie pomogą:

• ocenić, czy warto składać wniosek o ponowne rozpatrzenie, odwołanie czy nowy wniosek,
• napisać pismo lub je sprawdzić,
• przygotować wniosek o pełnomocnika z urzędu.

Jak znaleźć punkt: kontakty – pomoc prawna.

Inne źródła pomocy

• Ośrodek pomocy społecznej (MOPS/GOPS) – pracownik socjalny może pomóc w wypełnieniu wniosku i zaświadczyć o sytuacji; za zgodą osoby może złożyć wniosek do WZON.
• Rzecznik Praw Obywatelskich – nie prowadzi indywidualnych spraw sądowych za strony, ale zajmuje się problemami systemowymi (np. wytycznymi i przewlekłością w WZON).
• Organizacje pozarządowe – część prowadzi poradnictwo dla osób z niepełnosprawnościami. Lista: kontakty.

Na co uważać

Jeśli ktoś oferuje „gwarantowane” podwyższenie punktów za opłatą – zachowaj ostrożność. Nikt nie może zagwarantować wyniku oceny WZON ani wyroku. Pobierz bezpłatne wzory pism i skorzystaj z bezpłatnej porady.

Źródła

• Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1691), art. 32–33
• Ustawa o rehabilitacji (t.j. Dz.U. 2026 poz. 884), art. 6b, 6b³
• Ministerstwo Sprawiedliwości – wzory wniosków i oświadczeń
• Porady zdalne w Systemie Nieodpłatnej Pomocy (gov.pl)
• Opłata za pełnomocnictwo (gov.pl)
• Wyrok SR Szczecin-Centrum, IX U 381/25 (SAOS)