Top 25: które czynności naprawdę decydują o Twoim wyniku
Gdy kwestionujesz decyzję, nie musisz walczyć o wszystkie 32 czynności. Musisz wiedzieć, które zmiany przesuną wynik ponad próg. Pomoże w tym prosta arytmetyka.
Zasada 25 z 32
Poziom potrzeby wsparcia to suma 25 najwyższych wartości z 32 czynności, zaokrąglona w górę (§ 11 ust. 11 rozporządzenia). Każda czynność może dać od 0 do 4 punktów. Siedem najniższych wartości nie wpływa na wynik.
Krok 1: ustal „próg wejścia”
Uszereguj wartości z decyzji od najwyższej do najniższej. Wartość na 25. miejscu to próg wejścia. Przykład: jeżeli 25. wartość to 1,800, to podniesienie czynności z 0 do 1,600 nic nie da – nie wejdzie do sumy. Podniesienie z 0 do 2,400 da +0,6 (bo wypchnie 1,800).
Kalkulator robi to automatycznie i pokazuje, które czynności są liczone.
Krok 2: szukaj największych różnic
Największy zysk dają zmiany częstotliwości:
| Zmiana | Zysk |
|---|---|
| częściowe: czasami → zawsze | +1,800 |
| częściowe: często → zawsze | +0,900 |
| towarzyszące: czasami → często | +0,800 |
| częściowe → pełne (przy „zawsze”) | +0,360 |
| 0 → częściowe, często (gdy wchodzi do top 25) | do +2,700 |
Wniosek: nie spieraj się przede wszystkim o „pełne zamiast częściowe”. Częściej warto wykazać, że trudność występuje zawsze albo bardzo często, a nie „czasami”.
Krok 3: wybierz czynności z najmocniejszymi dowodami
Lepiej zakwestionować 6 czynności z twardymi dowodami niż 25 bez nich. Szukaj takich, przy których masz:
- dokumentację medyczną opisującą konkretne ograniczenie (np. „chodzi z pomocą jednej osoby”),
- zdarzenia z datami (upadki, zaginięcia, pomyłki w lekach),
- świadka (opiekun, pielęgniarka, terapeuta),
- sprzeczność w samej decyzji (np. „poruszanie się w znanym środowisku – pełne”, a „w nieznanym – towarzyszące, czasami”).
Krok 4: sprawdź spójność wewnętrzną decyzji
Typowe sprzeczności, które łatwo wykazać:
- osoba wymaga pełnego wsparcia przy chodzeniu po domu, ale „tylko czasami” przy transporcie,
- osoba wymaga wsparcia przy myciu rąk i twarzy, a przy myciu całego ciała – nie,
- osoba nie jest w stanie prowadzić rozmowy, ale „samodzielnie” załatwia sprawy urzędowe (zob. opisany przez Infor.pl przypadek 92-latka z chorobą Alzheimera, któremu przyznano samodzielność w sprawach urzędowych),
- osoba z otępieniem „samodzielnie” pozostaje sama w domu.
Krok 5: policz cel
Ustal, ile brakuje do kolejnego progu (70, 75, 80, 85, 90, 95) i wybierz zestaw zmian, który go przekracza z zapasem. Pamiętaj o zaokrągleniu w górę: wystarczy przekroczyć próg o 0,001 poniżej pełnej liczby – np. 89,001 daje 90 punktów.
Ale nie rezygnuj z pozostałych
Strategia top 25 służy do ustalenia priorytetów. W piśmie możesz – i często powinieneś – zakwestionować wszystkie czynności ocenione niezgodnie z rzeczywistością. W sądzie biegły i tak oceni wszystkie 32 czynności, a sąd ustala punkty dla każdej z nich (tak wynika m.in. z wyroku SO Warszawa-Praga, VII Ua 5/26).
Przykład: gdzie szukać punktów
Wymyślony przykład. Decyzja: 76 pkt (60% renty socjalnej). Do progu 80 pkt brakuje niecałych 4 pkt. Najsłabsza czynność w top 25 ma 1,8 pkt (częściowe, czasami).
- Podniesienie trzech czynności z „częściowe, czasami” (1,8) do „częściowe, zawsze” (3,6) daje +5,4 pkt → ponad 81 pkt.
- Zmiana pięciu czynności z „częściowe, często” (2,7) na „pełne, często” (2,97) daje tylko +1,35 pkt.
Wniosek: przy szukaniu brakujących punktów częstotliwość zwykle daje więcej niż rodzaj wsparcia. Skup się na czynnościach z „czasami”, w których w rzeczywistości wsparcie jest potrzebne za każdym razem. Policz warianty w kalkulatorze.
Źródła
- Rozporządzenie w sprawie ustalania poziomu potrzeby wsparcia (Dz.U. 2023 poz. 2581), § 11
- Infor.pl – 92-latek z chorobą Alzheimera i ocena spraw urzędowych
- Wyrok SO Warszawa-Praga, VII Ua 5/26 (SAOS)
Czytaj dalej
Sprawdź swoje punkty. Kalkulator policzy wynik według wzoru z rozporządzenia (25 najwyższych iloczynów) i porówna go z decyzją komisji. Działa tylko w Twojej przeglądarce – nic nie jest wysyłane.