Czynność 31 z 32 · Prowadzenie domu i sprawy życiowe

Czynność 31: Załatwianie spraw urzędowych – jak opisać potrzebę wsparcia

Załatwianie spraw urzędowych to jedna z 32 czynności, które ocenia skład WZON. Każda może dać do 4 punktów. Poniżej: definicja z rozporządzenia, sytuacje, które warto opisać, i typowe błędy w ocenie.

Definicja z rozporządzenia

Załatwianie spraw urzędowych – polegające na zdolności do korzystania z usług publicznych, załatwienia spraw w urzędach lub instytucjach, w tym zdolności do złożenia odpowiedniego wniosku w postaci papierowego lub elektronicznej bądź przez Internet.
§ 10 ust. 2 pkt 31 rozporządzenia MRiPS w sprawie ustalania poziomu potrzeby wsparcia (Dz.U. 2023 poz. 2581)

Zasada: Pytanie brzmi: czy osoba daje radę sama zrobić zakupy, ugotować, posprzątać, zapłacić, załatwić sprawę – a nie, kto w domu to robi. Jeśli robi to rodzina, bo osoba nie da rady, to jest potrzeba wsparcia.

Sytuacje, które warto opisać (8)

Przy każdej sytuacji, która Was dotyczy, zapisz: jak często potrzebna jest pomoc i na czym polega. Oznaczenia pokazują, przy jakim rodzaju niepełnosprawności dana sytuacja zwykle występuje (bez oznaczenia – przy każdym).

Wypełnienie i złożenie wniosku (papierowo lub przez Internet) psychiczna, intelektualna
Wizyta w urzędzie, banku, na poczcie fizyczna, psychiczna, intelektualna
Rozumienie korespondencji urzędowej i terminów psychiczna, intelektualna
Kontakt telefoniczny z instytucją psychiczna, intelektualna, sensoryczna
Odbiór poleconego, pamiętanie o awizo psychiczna, intelektualna
Pamiętanie o dokumentach (dowód, legitymacja) psychiczna, intelektualna
Odczytanie i podpisanie dokumentów sensoryczna
Unikanie spraw z lęku lub podejrzliwości psychiczna

Na co uważać

Sprawy urzędowe to także rozumienie pism, terminów i skutków podpisu. Jeśli ktoś z rodziny „zawsze to załatwia”, ustal, czy dlatego, że osoba nie jest w stanie. Jeśli tak – to potrzeba wsparcia.

Uwaga: „limit 75+”

To jedna z dziewięciu czynności (3, 5, 9, 11, 20, 25, 26, 28, 31), przy których wytyczne z 11.12.2024 r. dopuszczają u osób po 75. roku życia „wymagających wsparcia z racji wieku” maksymalnie wsparcie częściowe i częstotliwość „często” – czyli 2,700 pkt zamiast 4,000. Jeśli w decyzji widzisz 2,700 w tych pozycjach, a trudności wynikają z choroby (otępienie, udar, niewidzenie), a nie z samego wieku – zakwestionuj to. Sąd Okręgowy w Radomiu (VI Ua 6/26) uznał, że wytyczne nie mogą ograniczać liczby punktów. Jak to zrobić.

Ile punktów za tę czynność

Wartość = 4 × współczynnik rodzaju wsparcia × współczynnik częstotliwości (§ 11 rozporządzenia), zaokrąglona w górę do tysięcznych.

Punkty za jedną czynność
Rodzaj wsparcia	czasami (0,50)	często (0,75)	bardzo często (0,95)	zawsze (1,00)
towarzyszące (0,80)	1,600	2,400	3,040	3,200
częściowe (0,90)	1,800	2,700	3,420	3,600
pełne (0,99)	1,980	2,970	3,762	3,960
szczególne (1,00)	2,000	3,000	3,800	4,000

Do wyniku wchodzi tylko 25 najwyższych wartości z 32. Znaczenie pojęć: rodzaje wsparcia · częstotliwość.

Jak to opisać – szablon

Czynność 31 – załatwianie spraw urzędowych: [Imię] nie jest w stanie samodzielnie [co dokładnie], ponieważ [skutek choroby]. Pomoc jest potrzebna [codziennie / kilka razy w tygodniu / przy każdej próbie] i polega na [przypominaniu / podtrzymywaniu / wykonaniu za nią]. Ostatnio [data]: [konkretne zdarzenie – co się stało bez pomocy]. Pomagają: [kto]. Dokumenty: [np. zaświadczenie lekarza z dnia …].

Wszystkie czynności naraz: kalkulator punktów (przygotuje pismo) i wzór dzienniczka.