Czynność 2 z 32 · Mobilność

Czynność 2: Poruszanie się w znanym środowisku – jak opisać potrzebę wsparcia

Poruszanie się w znanym środowisku to jedna z 32 czynności, które ocenia skład WZON. Każda może dać do 4 punktów. Poniżej: definicja z rozporządzenia, sytuacje, które warto opisać, i typowe błędy w ocenie.

Definicja z rozporządzenia

Poruszanie się w znanym środowisku – polegające na zdolności do chodzenia i poruszania się w obrębie mieszkania lub domu, z uwzględnieniem wchodzenia i schodzenia ze schodów, docierania do wszystkich pomieszczeń w zamieszkiwanym mieszkaniu lub domu oraz poruszania się w bezpośrednim otoczeniu mieszkania lub domu.
§ 10 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia MRiPS w sprawie ustalania poziomu potrzeby wsparcia (Dz.U. 2023 poz. 2581)

Zasada: Oceniaj, czy osoba JEST W STANIE poruszać się sama i bezpiecznie – nie to, czy akurat wychodzi. Jeśli nie wychodzi sama, bo by upadła albo się zgubiła, to jest potrzeba wsparcia.

Sytuacje, które warto opisać (11)

Przy każdej sytuacji, która Was dotyczy, zapisz: jak często potrzebna jest pomoc i na czym polega. Oznaczenia pokazują, przy jakim rodzaju niepełnosprawności dana sytuacja zwykle występuje (bez oznaczenia – przy każdym).

Chodzenie po mieszkaniu i docieranie do wszystkich pomieszczeń fizyczna
Wchodzenie i schodzenie po schodach fizyczna
Pokonywanie progów, dywanów, wąskich przejść fizyczna
Chodzenie bez upadków (potknięcia, zawroty głowy, zatrzymanie chodu) fizyczna
Konieczność balkonika, kul lub wózka w domu fizyczna
Odnajdywanie właściwego pomieszczenia (np. mylenie łazienki z kuchnią lub pokojów) psychiczna, intelektualna
Poruszanie się w nocy (np. do toalety) bez dezorientacji psychiczna, intelektualna
Wyjście na klatkę schodową, podwórko, do ogrodu i powrót do mieszkania fizyczna, psychiczna, intelektualna
Rozpoznawanie własnego mieszkania (np. chce „wracać do domu”) psychiczna, intelektualna
Orientacja w mieszkaniu przy słabym wzroku (meble, otwarte drzwi) sensoryczna
Niewychodzenie z pokoju z powodu lęku lub braku napędu psychiczna

Co mówią wytyczne dla specjalistów

Według wytycznych osoba na wózku, który sama napędza rękami, wymaga przy czynnościach 2 i 3 wsparcia pełnego, a wsparcie szczególne przysługuje, gdy wózek musi pchać inna osoba (brak aktywności lub siły rąk albo brak świadomości).

Źródło: wytyczne Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych z 11.12.2024 r. (PDF, gov.pl). Wytyczne nie są prawem powszechnie obowiązującym.

Ile punktów za tę czynność

Wartość = 4 × współczynnik rodzaju wsparcia × współczynnik częstotliwości (§ 11 rozporządzenia), zaokrąglona w górę do tysięcznych.

Punkty za jedną czynność
Rodzaj wsparcia	czasami (0,50)	często (0,75)	bardzo często (0,95)	zawsze (1,00)
towarzyszące (0,80)	1,600	2,400	3,040	3,200
częściowe (0,90)	1,800	2,700	3,420	3,600
pełne (0,99)	1,980	2,970	3,762	3,960
szczególne (1,00)	2,000	3,000	3,800	4,000

Do wyniku wchodzi tylko 25 najwyższych wartości z 32. Znaczenie pojęć: rodzaje wsparcia · częstotliwość.

Jak to opisać – szablon

Czynność 2 – poruszanie się w znanym środowisku: [Imię] nie jest w stanie samodzielnie [co dokładnie], ponieważ [skutek choroby]. Pomoc jest potrzebna [codziennie / kilka razy w tygodniu / przy każdej próbie] i polega na [przypominaniu / podtrzymywaniu / wykonaniu za nią]. Ostatnio [data]: [konkretne zdarzenie – co się stało bez pomocy]. Pomagają: [kto]. Dokumenty: [np. zaświadczenie lekarza z dnia …].

Wszystkie czynności naraz: kalkulator punktów (przygotuje pismo) i wzór dzienniczka.